Gluten Diyet Nedir

Gluten, buğday, arpa, çavdar ve yulaf gibi tahılların proteinli bir bileşenidir. Çölyak hastalığı ve gluten intoleransı olan kişilerde, gluten tüketimi sindirim sorunlarına neden olabilir. Bu nedenle, gluten diyeti, glütensiz diyet olarak da bilinir, gluten tüketimini sınırlayan bir diyet türüdür. Bu makalede, gluten diyeti ile ilgili en çok aranan sorgulara yanıt vereceğiz ve gluten diyetinin ne olduğunu, kimlerin yapması gerektiğini, nasıl yapılacağını, sağlık yararlarını, potansiyel risklerini ve gluten diyeti için uygun yiyecekler hakkında bilgi vereceğiz. Ayrıca, gluten diyeti ile ilgili yapılan araştırmalara da değineceğiz.

Gluten Diyeti Nedir?

Gluten diyeti, çölyak hastalığı ve gluten intoleransı olan kişilerin sindirim sorunlarını azaltmak için uyguladığı bir diyet türüdür. Gluten, bazı kişilerde bağırsaklarda inflamasyona neden olabilir ve bu da sindirim sorunlarına yol açabilir.

Gluten diyeti, gluten içeren yiyeceklerin tüketimini sınırlayan bir diyet türüdür. Bu yiyecekler arasında buğday, arpa, çavdar ve yulaf bulunur. Gluten diyeti yapmak için, glütensiz yiyecekler tüketmek gerekmektedir.

Kimler Gluten Diyeti Yapmalıdır?

Gluten diyeti, çölyak hastalığı veya gluten intoleransı olan kişiler tarafından yapılmalıdır. Çölyak hastalığı, gluten tüketimi nedeniyle bağırsaklarda inflamasyona neden olan bir otoimmün hastalıktır. Gluten intoleransı ise, gluten tüketimi nedeniyle sindirim sorunlarına neden olan bir durumdur. Her iki durumda da, gluten diyeti, sindirim sorunlarını azaltmaya yardımcı olabilir.

Nasıl Yapılır?

Gluten diyeti yapmak için, aşağıdaki adımları izleyebilirsiniz:

  •     Gluten içeren yiyeceklerden kaçının: Buğday, arpa, çavdar ve yulaf gibi gluten içeren yiyeceklerden kaçının.
  •     Glütensiz yiyecekler tüketin: Glütensiz yiyecekler tüketin. Bu yiyecekler arasında pirinç, patates, mısır, quinoa, soya fasulyesi ve nohut bulunur.
  •     Et, balık, sebze ve meyve tüketin: Et, balık, sebze ve meyve gibi glütensiz yiyecekleri tüketin.
  •     Gluten içeren ürünleri kontrol edin: Gıda etiketlerindeki içerikleri kontrol ederek, gluten içeren ürünleri tespit edin. Bazı ürünlerin içinde gluten yer alabilir. Bunlar arasında soslar, marine edilmiş ürünler, tatlılar, bisküviler ve içecekler yer alabilir.
  •     Restoranlarda dikkatli olun: Restoranlarda yemek yemeden önce, yemeklerin içinde gluten olup olmadığını mutlaka sorun. Glütensiz menüler sunan restoranlar tercih edilebilir.

Sağlık Yararları

Gluten diyeti yapmak, aşağıdaki sağlık yararlarına sahip olabilir:

  •     Sindirim sağlığı: Gluten intoleransı veya çölyak hastalığı olan kişilerde, gluten tüketimi sindirim sorunlarına neden olabilir. Gluten diyeti yapmak, sindirim sağlığını korumaya yardımcı olabilir.
  •     Sağlıklı bir diyet için uygundur: Glütensiz yiyecekler, sağlıklı bir diyet için idealdir. Glütensiz yiyecekler, daha fazla sebze, meyve, fasulye, baklagiller ve tam tahıllı gıdalar tüketmenize yardımcı olur. Ayrıca, daha az işlenmiş gıda tüketmek, daha iyi bir sağlık durumu sağlayabilir.
  •     Kilo kaybı: Glütensiz diyetler, kilo kaybı için de idealdir. Glütensiz yiyecekler, düşük kalori içeriği ve daha az işlenmiş gıda içeriği sayesinde kilo kaybına yardımcı olabilir.
  •     İyileşme: Gluten intoleransı veya çölyak hastalığı olan kişiler, gluten diyetine başladıktan sonra iyileşme gösterebilirler. Sindirim sorunları azalabilir ve genel sağlık durumları iyileşebilir.

Potansiyel Riskler

Gluten diyetinin potansiyel riskleri şunları içerebilir:

  •     Besin eksiklikleri: Glütensiz yiyeceklerin bazı besinler açısından eksik olduğu unutulmamalıdır. Bu nedenle, glütensiz diyet yaparken, eksik besinlerin yerine konulması için başka besinler tüketilmelidir.
  •     Pahalı olabilir: Glütensiz yiyecekler, normal yiyeceklere göre daha pahalı olabilir.
  •     Sosyal etkileşim: Glütensiz diyet yaparken, sosyal etkileşimler etkilenebilir. Özellikle restoranlarda yemek yeme konusunda sorunlar yaşanabilir.

Gluten Diyeti İçin Uygun Yiyecekler

Gluten diyeti yaparken, aşağıdaki yiyecekleri tüketebilirsiniz:

  • Fasulyeler ve baklagiller
  • Sebzeler ve meyveler
  • Et, tavuk ve balık
  • Pirinç, mısır, quinoa
  • Glütensiz ekmekler ve tahıllar
  • Glütensiz bisküviler ve tatlılar
  • Glütensiz makarnalar

Gluten Diyeti İçin Uygun Olmayan Yiyecekler

Gluten diyeti yaparken, aşağıdaki yiyeceklerden kaçınmanız gerekmektedir:

  • Buğday, arpa, çavdar ve yulaf
  • Bisküviler, kekler ve tatlılar
  • Makarnalar ve kuskus
  • Ekmek, krakerler ve sandviçler
  • Soslar ve sos karışımları
  • Kızartılmış yiyecekler ve hazır yemekler

Gluten Diyeti ve Araştırmalar

Gluten diyeti ile ilgili yapılan araştırmalar, gluten intoleransı veya çölyak hastalığı olan kişilerin sindirim sorunlarını azaltabileceğini göstermektedir. Bazı araştırmalar, glütensiz diyetlerin, kilo kaybı, kalp sağlığı, kan şekeri seviyeleri ve inflamasyonu azaltmaya yardımcı olabileceğini öne sürmektedir.

Ancak, glütensiz diyetlerin herkes için sağlıklı bir seçenek olmadığı da belirtilmelidir. Glütensiz diyetler, besin eksikliklerine neden olabilir ve normal yiyeceklerden daha pahalı olabilir. Ayrıca, glütensiz diyetlerin, sosyal etkileşimleri etkileme potansiyeli de vardır.

Gluten diyeti, çölyak hastalığı veya gluten intoleransı olan kişiler tarafından uygulanan bir diyet türüdür. Gluten, buğday, arpa, çavdar ve yulaf gibi tahılların proteinli bir bileşenidir. Gluten intoleransı veya çölyak hastalığı olan kişilerde, gluten tüketimi sindirim sorunlarına neden olabilir. Gluten diyeti yapmak, sindirim sağlığına yardımcı olabilir ve kilo kaybı için de idealdir. Ancak, besin eksiklikleri ve pahalılık gibi potansiyel riskleri de vardır. Glütensiz yiyecekler tüketirken, eksik besinlerin yerine konulması için başka besinler tüketilmelidir.

Kaynakça:

• National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases. (2016). Celiac Disease. Retrieved from https://www.niddk.nih.gov/health-information/digestive-diseases/celiac-disease

• Lebwohl, B., Ludvigsson, J. F., & Green, P. H. (2015). Celiac disease and non-celiac gluten sensitivity. BMJ, 351, h4347.

• Kabbani, T. A., Goldberg, A., & Kelly, C. P. (2017). Gluten-free diet: a comprehensive resource guide. Journal of the Academy of Nutrition and Dietetics, 117(2), 273-280.

• Vici, G., Belli, L., Biondi, M., & Polzonetti, V. (2016). Gluten free diet and nutrient deficiencies: A review. Clinical Nutrition, 35(6), 1236-1241.

• Pinto-Sanchez, M. I., Verdu, E. F., Liu, E., Bercik, P., Green, P. H., & Murray, J. A. (2017). Gluten-free diet reduces symptoms, but not mucosal injury, in patients with celiac disease. Gastroenterology, 153(4), 947-957.

• Ludvigsson, J. F., Leffler, D. A., Bai, J. C., Biagi, F., Fasano, A., Green, P. H., ... & Sanders, D. S. (2013). The Oslo definitions for coeliac disease and related terms. Gut, 62(1), 43-52.

• Zarkadas, M., Dubois, S., MacIsaac, K., Cantin, I., Rashid, M., Roberts, K. C., ... & Godefroy, S. (2013). Living with coeliac disease and a gluten-free diet: a Canadian perspective. Journal of human nutrition and dietetics, 26(1), 10-23.

• Fasano, A. (2011). Zonulin and its regulation of intestinal barrier function: the biological door to inflammation, autoimmunity, and cancer. Physiological reviews, 91(1), 151-175.